Heeft u al een klokkenluidersregeling?

Al eerder blogden wij in de Misset over het belang van de interne regelgeving in het kader van (seksueel) grensoverschrijdend gedrag in de horeca. De Regeringscommissaris Seksueel Grensoverschrijdend gedrag en Seksueel Geweld Mariette Hamer heeft vorig jaar een handreiking meldingen voor seksueel grensoverschrijdend gedrag op de werkvloer gepubliceerd. 

Deze handreiking is opgesteld om werkgevers te helpen bij het voorkomen en het 'goed behandelen' van seksueel grensoverschrijdend gedrag. Tevens kan het ter ondersteuning dienen voor het opstellen van uw interne beleid op dit punt. In deze handreiking staan de volgende fasen omschreven: 

  • Fase 0 - Wees voorbereid op een melding

  • Fase 1 - Beslis wat te doen met een melding

  • Fase 2 - Voer de gekozen opvolging zorgvuldig uit

  • Fase 3 - Leer van het meldproces Er kan een koppeling gemaakt worden tussen de handreiking melding voor seksueel grensoverschrijdend gedrag op de werkvloer met de Wet bescherming klokkenluiders (Wbk).

Grensoverschrijdend gedrag op de werkvloer kan immers aangemerkt worden als misstand wanneer het niet enkel de handeling of nalatigheid van enkele personen/individuen raakt en er sprake is van een patroon of structureel karakter en/of de handeling (of de nalatigheid) ernstig en/of omvangrijk is. Per 18 februari 2023 is de Wet bescherming klokkenluiders in werking getreden. Bij Kamerbrief van 20 december 2023 heeft de staatssecretaris de Tweede Kamer geïnformeerd over de stand van zaken en over de evaluatie rondom de bescherming van klokkenluiders. Het streven was om in het voorjaar van 2024 de invoeringstoets van de wet te starten. Dat lijkt niet te worden gehaald. Deze zogenaamde lichtvoetige toets zal een eerste indruk gaan geven van de gevolgen van de wijzigingen van de Wet bescherming klokkenluiders op de doelgroep en de mogelijke knelpunten die de doelgroep ervaart.

De wetsevaluatie zal in 2026 plaatsvinden. Wat houdt de (nieuwere) Wet bescherming klokkenluiders ook alweer in? Het doel van deze wet is dat het makkelijker wordt voor werknemers om een misstand te melden. Bovendien is het doel met deze wet dat de werknemer beter beschermd wordt tegen benadeling. Maar wat betekent het voor u als werkgever?Indien u meer dan 250 medewerkers in dienst heeft, heeft u als het goed is sinds 18 februari 2023 een (nieuwe) interne meldprocedure opgesteld. Voor werkgevers tussen de 50 en 249 medewerkers geldt die verplichting per 17 december 2023. Voor het 'tellen van uw medewerkers' moet u ook rekening houden met ingehuurd personeel, vrijwilligers en stagiaires. Op internet staan de specifieke vereisten van een dergelijke meldregeling opgenomen (zie checklist interne meldprocedure).

Deze meldregeling moet samen met de OR worden opgesteld, althans u moet samen met de OR naar zo’n meldregeling kijken. Indien een werkgever verzuimt tijdig een interne meldingsregeling in te stellen, terwijl dit dus wel verplicht is, kan elke betrokken werknemer de kantonrechter verzoeken om de werkgever te verplichten alsnog zo’n regeling op te stellen (artikel 2 lid 8 Wbk). Klokkenluiders komen per 1 februari 2024 in aanmerking voor gratis rechtsbijstand of mediation.

De staatssecretaris Koninkrijksrelaties en Digitalisering, de minister voor Rechtsbescherming en het Huis voor Klokkenluiders hebben hiervoor een regeling getroffen. Zij hebben de Raad voor Rechtsbijstand gevraagd deze uit te voeren in samenwerking met het Huis voor Klokkenluiders. In de huidige situatie is het namelijk zo dat het aan de melder is om via de privaatrechtelijke weg de werkgever aansprakelijk te stellen. Om naleving van de wet af te kunnen dwingen krijgt het Huis voor Klokkenluiders de bevoegdheid om bestuursrechtelijke sancties op te leggen aan werkgevers die niet aan deze wet voldoen, zoals een last onder bestuursdwang of een bestuurlijke boete. Het streven is om dit wetsvoorstel in de eerste helft van 2025 in (internet-) consultatie te brengen, zo blijkt uit een brief van de staatssecretaris aan de Tweede Kamer van 13 mei jl., waarin staat aangegeven dat de invoeringstoetsen nog moeten worden gedaan.

Heeft u als werkgever dus meer dan 50 medewerkers in dienst en u heeft de meldregeling nog niet op orde, doe dit dan zo snel mogelijk! Mocht u nog vragen hebben over dit onderwerp, dan kunt u altijd vrijblijvend contact opnemen met een van onze specialisten op dit gebied.